<\/p>\n
<\/p>\n
BEYRUT ULUSLAR ARASI FORUMU <\/em><\/p>\n – Gazze\u2019yi Savunmak: Uygulamaya Y\u00f6nelik Ad\u0131mlar-<\/p>\n Beyrut, 16-18 Ocak, 2009, UNESCO Salonu<\/p>\n <\/p>\n D\u00fczenleyenler:<\/p>\n CCSD(el-Merkezu\u2019l-\u0130sti\u015f\u00e2r\u00ee li\u2019d-Dir\u00e2sat ve\u2019l-Ves\u00e2ik)(Beirut)<\/strong> (Ara\u015ft\u0131rma ve\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D\u00f6k\u00fcmantasyon Dan\u0131\u015fma Merkezi – Beyrut)<\/p>\n The National Gathering to Support The Choice of Resistance(Lebanon)<\/strong> (Direni\u015f Milli Cephesi –\u00a0 L\u00fcbnan)<\/p>\n The International Campaign against American and Zionist Occupation<\/strong>– Cairo Conference) (<\/strong>Amerikan ve Siyonist \u0130\u015fgale Kar\u015f\u0131 Uluslar aras\u0131 Kampanya \u2013\u00a0 Kahire Konferans\u0131)<\/p>\n The\u00a0 International Forum Against Imperialism(Calcutta \u2013 India Conference) <\/strong>\u00a0( Emperyalizme Kar\u015f\u0131 Uluslar aras\u0131 Forum – Kalk\u00fcta- Hindistan Konferans\u0131)<\/p>\n The Stop War Campaign(London) <\/strong>\u00a0(Sava\u015f\u0131 Durdur Kampanyas\u0131\u00a0 – Londra)<\/p>\n Toplant\u0131yla ilgili genel nitelikteki de\u011ferlendirmeleri \u015f\u00f6ylece \u00f6zetlemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr:<\/p>\n Bu oturumda okunan el-Hamene\u00ee\u2019nin bildirisinde, Arap y\u00f6netimlerinin \u201cArap hainler\u201d \u015feklinde a\u00e7\u0131k ve sert bir dille ele\u015ftirilmesi kadar, el-H\u00e2mene\u00ee ve Ahmed\u00eenij\u00e2d\u2019\u0131n mesajlar\u0131na y\u00f6nelik alk\u0131\u015flar\u0131n \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc olmamas\u0131, buna mukabil Hamas temsilcisi Usame Hamd\u00e2n\u2019\u0131n konu\u015fmas\u0131na \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir alk\u0131\u015f deste\u011fi verilmesi de kayda de\u011fer bir ba\u015fka nokta idi.<\/p>\n Hamas temsilcisinin, ABD\u2019nin k\u00f6lele\u015ftirme siyasetinin \u201cortak ve\u00a0 m\u00fcttefik\u201d adlar\u0131 alt\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, asl\u0131nda ortada bir ittifak veya ortakl\u0131ktan ziyade ger\u00e7ekte bir k\u00f6leli\u011fin s\u00f6z konusu oldu\u011funu s\u00f6ylemesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u00fclkemiz ba\u015fbakan\u0131n\u0131n kendisini \u0131srarla ve \u00f6v\u00fcnerek \u201cBOP stratejik orta\u011f\u0131 ve e\u015f ba\u015fkan\u0131\u201d olarak nitelendirmesinden dolay\u0131 ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze e\u011fmekten ba\u015fka yapacak bir \u015feyimiz kalmad\u0131.<\/p>\n Gelelim as\u0131l \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken konuya,yani bu toplant\u0131y\u0131 \u00f6nemli k\u0131lan hususlara :<\/p>\n Elbette bu toplant\u0131y\u0131 \u00f6nemli yapan, yukar\u0131da i\u015faret edilen geni\u015f kat\u0131l\u0131m de\u011fildir. Onu \u00f6nemli yapan belirlenen hedefler ve bu hedeflere ula\u015fma konusunda tam bir fikir ve eylem birli\u011finin sergilenebilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. \u00dcstelik bu ba\u015far\u0131, b\u00f6lgesel, etnik, ideolojik, dini, v.b. inan\u0131lmaz farkl\u0131l\u0131klara ra\u011fmen hayata ge\u00e7irilebilmi\u015f bir ba\u015far\u0131d\u0131r. Zira b\u00f6lgeleri, k\u00fclt\u00fcrleri, etnik kimlikleri, din, mezhep, me\u015frep, d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ve ideolojileri aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar bu insanlar\u0131n ayn\u0131 \u201cinsani hedefler etraf\u0131nda\u201d bir araya gelmelerine, dahas\u0131 birbirlerine kenetlenmelerine engel olamam\u0131\u015ft\u0131r. Peki bu inan\u0131lmas\u0131 hayli zor olan bu birlik ve dayan\u0131\u015fma ruhunu olu\u015fturan temel fakt\u00f6r neydi? Bana g\u00f6re bunun tek bir cevab\u0131 vard\u0131r: Bu insanlar tek kutuplu, maddeci, kapitalist, hedonist, egoist, emperyalist \u201cegemen d\u00fcnya\u201d ya kar\u015f\u0131\u00a0\u00a0 insanl\u0131\u011f\u0131n, de\u011ferlerin, ahlak\u0131n \u00f6lmedi\u011fini hayk\u0131ran \u00f6zg\u00fcr, muhalif, ele\u015ftirel ve direni\u015f\u00e7i vicdanlar\u0131 temsil ediyorlard\u0131. Roger Garaudy\u2019nin ifadesiyle \u201cgezegeni ve insanl\u0131\u011f\u0131 bir\u00a0 felakete, bir yok olu\u015fa s\u00fcr\u00fckleyen k\u00fcresel g\u00fc\u00e7ler\u201de kar\u015f\u0131 m\u00fccadele veren,\u201cinsanl\u0131k davas\u0131\u201dn\u0131n erdemli erleriydi. Ancak etkileyici olan, bu kadar farkl\u0131 kesimlerin belirlenen hedefler ve izlenmesi gereken stratejiler konusunda, hemen hemen ciddi hi\u00e7bir ihtilaf ve gerginlik ya\u015fanmadan, neredeyse tam bir uzla\u015fma sergilemeleri, hatta kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sevgiye, empatiyi a\u015f\u0131p sempatiye varan bir duygusall\u0131\u011fa kadar i\u015fi vard\u0131rmalar\u0131yd\u0131. Elbette ayn\u0131 g\u00fcnlerde Gazze\u2019de ya\u015fanan katliam\u0131n do\u011furdu\u011fu duygu patlamas\u0131 da \u201cinsan\u201d olanlar\u0131 bir m\u0131knat\u0131s gibi bir araya topluyor, onlar\u0131 birbirine adeta yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131yordu.<\/p>\n Bu sebepledir ki \u0130slami kimli\u011fe sahip olmayan \u201cbat\u0131l\u0131 dostlar\u201d bile, s\u00f6zlerine \u201c es-selamu aleykum\u201d diyerek ba\u015flamaktan kendilerini alam\u0131yorlard\u0131. Hatta pek \u00e7ok Bat\u0131l\u0131 dost, H\u00fcsn\u00fc M\u00fcbarek gibi i\u015fbirlik\u00e7i Arap liderlerini, tam bir Ortado\u011fulu direni\u015f\u00e7i a\u011fz\u0131yla, ayn\u0131 dili kullanarak\u00a0 yerden yere vuruyordu. Alman kat\u0131l\u0131mc\u0131lardan birisi Hamas\u2019\u0131n att\u0131\u011f\u0131 her roketi \u201cGlory\u201d kelimesiyle adeta takdis ediyor, \u0130ranl\u0131 m\u00fctefekkir Dr.Ali \u015eeriati\u2019nin \u201c\u015eehitler tarihin k\u00f6\u015fe ta\u015flar\u0131d\u0131r\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc hat\u0131rlat\u0131rken, Gazze, Ortado\u011fu, Irak ve \u0130slam D\u00fcnyas\u0131\u2019n\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle de tan\u0131\u015f\u0131k ve bar\u0131\u015f\u0131k oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyordu.<\/p>\n Hemen herkesin omuzlar\u0131nda ya Filistin atk\u0131s\u0131 ya da \u00f6rt\u00fcs\u00fc vard\u0131. Hugo Chavez\u2019in resimleri, posterleri, konu\u015fmalar\u0131na dair bro\u015f\u00fcrleri Venez\u00fcella Anayasas\u0131 \u0130slam \u00fclkelerinin temsilcileri taraf\u0131ndan kap\u0131\u015f\u0131l\u0131rken, ayn\u0131 \u015fekilde Filistin, Hizbullah, Hamas, \u0130ran, Humeyni ile ilgili d\u00f6k\u00fcmanlar Latin Amerika, Hindistan, Amerika ve Avrupa\u2019dan gelenler taraf\u0131ndan kap\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n \u015eii-S\u00fcnni \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 tahrik etmek isteyen emperyalistleri ve onlar\u0131n i\u015fbirlik\u00e7ilerini\u00a0 \u00e7atlat\u0131rcas\u0131na \u015eii-S\u00fcnni dayan\u0131\u015fmas\u0131 sergileniyor, \u015eii kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 yapan ulema \u201cdin t\u00fcccar\u0131\u201d olarak damgalan\u0131yor, bu dayan\u0131\u015fmay\u0131 tescil etmek \u00fczere \u201c2006\u2019da L\u00fcbnan zaferi ile \u201cbirli\u011fi ke\u015ffettik\u201d; 2009 da Gazze\u2019de bunu tekid ettik<\/em>\u201d s\u00f6zleriyle d\u00fc\u015fman \u00e7atlat\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n N\u00e2s\u0131r\u2019\u0131n kendilerine \u201cYemen\u2019in ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Filistin\u2019in ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan ge\u00e7ti\u011fini\u201d\u00a0 \u00f6\u011fretti\u011fini vurgulayan Yemen delegesi han\u0131mefendi ise \u201cBiz, Gazze S\u00fcnni de\u011fil Mesih\u00ee (H\u0131ristiyan) dahi olsa onu destekleriz\u201d diyebilecek bir anlay\u0131\u015fa do\u011fru yelken a\u00e7\u0131yordu.<\/p>\n ABD delegelerinden bir bayan,\u201dAmerika\u2019da ilk defa halk\u0131n Gazze katliam\u0131n\u0131 k\u0131namaktan \u00e7ekinmedi\u011fini\u201d biraz da sevinerek ve gururla dile getiriyordu. \u0130ngiltere\u2019den gelen bir bayan ise, \u201cBu toplant\u0131n\u0131n bir \u00f6nemi de benim gibi, emperyalist bir \u00fclke(\u0130ngiltere)nin ba\u011fr\u0131ndan gelen\u00a0 birinin direni\u015f u\u011frundaki tecr\u00fcbelerinin burada payla\u015f\u0131lmas\u0131d\u0131r\u201d diyerek, toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka \u00f6zelli\u011fine i\u015faret etmi\u015f oluyordu.<\/p>\n \u201cSava\u015f\u0131 Durdur\u201d koalisyonu temsilcisi ise, \u0130ngiltere h\u00fck\u00fcmetinin \u0130srail\u2019e silah sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 durdurmas\u0131 i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 ve yapacaklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalardan ve g\u00f6sterilerden s\u00f6z etti. Hindistan temsilcisi de benzer \u015fekilde, kendi h\u00fck\u00fcmetinin ABD ve \u0130srail ile olan dostlu\u011funu yerden yere vurmaktan \u00e7ekinmiyordu.<\/p>\n \u0130talya\u2019dan bir delegenin dilinden ise \u201cSiyonizm s\u00f6m\u00fcrgeciliktir, her s\u00f6m\u00fcrgecilikte sadizm vard\u0131r, Siyonizm\u2019de bu sadizm zirveye \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r\u201d \u015feklinde son derece sert ele\u015ftiriler d\u00f6k\u00fcl\u00fcyordu. Baz\u0131 Avrupal\u0131lar ise, Siyonist politikalarla Apartheid politikalar\u0131 aras\u0131nda benzerlikler oldu\u011funu, hatta Siyonist politikalar\u0131n daha da k\u00f6t\u00fc oldu\u011funu dile getiriyor, bir ba\u015fkas\u0131 ise ele\u015ftirisinde \u201cNazi Siyonist\u201d tabirini kullanmaktan \u00e7ekinmiyordu. Bu ba\u011flamda Filistinlilerin psikolojisinin, bir di\u011fer katliam kurban\u0131 olan K\u0131z\u0131lderililerinkine \u00e7ok yak\u0131n ve benzer oldu\u011fu da dile getiriliyordu.<\/p>\n Beyrut\u2019taki K\u00fcba b\u00fcy\u00fckel\u00e7isi ise \u201cBeyrut Arap Direni\u015finin merkezidir\u201d \u015feklindeki s\u00f6zleriyle direni\u015fi ta\u00e7land\u0131r\u0131yordu. Bir ba\u015fkas\u0131 Ortado\u011fu\u2019da olan bitenler konusunda Avrupa\u2019n\u0131n beyninin y\u0131kand\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu beyin y\u0131kama s\u00fcrecinin bir par\u00e7as\u0131 olarak Gazze katliam\u0131 konusunda \u201cK\u00f6t\u00fc \u00e7ocuklar (Hamas) iyi \u00e7ocuklara (!) roket at\u0131yorlar!\u201d s\u00f6zleriyle ger\u00e7eklerin tersy\u00fcz edildi\u011fini, Gazze davas\u0131n\u0131 destekleyenlere medyada ambargo uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a itiraf etmekten \u00e7ekinmiyordu. \u00d6te yandan Avusturya\u2019l\u0131 bir kat\u0131l\u0131mc\u0131, \u0130slamofobia\u2019n\u0131n Bat\u0131\u2019da bir ger\u00e7ek oldu\u011funu, keza Siyonizm\u2019in Avrupa\u2019da – bu toplant\u0131daki gibi rahatl\u0131kla – ele\u015ftirilmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Siyonizm\u2019e kar\u015f\u0131 en g\u00fc\u00e7l\u00fc silah\u0131n herkese a\u00e7\u0131k \u201cDemokratik Bir Filistin\u201d oldu\u011funu, b\u00f6yle bir Filistin\u2019in Avrupa\u2019daki anti-siyonist m\u00fccadeleye en b\u00fcy\u00fck destek te\u015fkil edece\u011fini dile getirdi. Bu suretle Bat\u0131\u2019n\u0131n Filistin davas\u0131na destek olmas\u0131 kadar, Filistin\u2019in de bu davada Bat\u0131\u2019ya destek vermesinin s\u00f6z konusu oldu\u011funu dile getirmi\u015f oldu.<\/p>\n Hatta bu meseleyle ilgili olarak, \u201cArap-\u0130slam-Avrupa Direni\u015f Ekseni\u201d tesisinin gereklili\u011finden veya \u201cDo\u011fu Akdeniz-Ortado\u011fu- G\u00fcney Amerika Dayan\u0131\u015fmas\u0131\u201dndan s\u00f6z edenler bile oluyor, bu gibi talepler alk\u0131\u015flarla kar\u015f\u0131lan\u0131yordu.<\/p>\n S\u0131k\u0131 sosyalistler de ayn\u0131 birlik ve karde\u015flik duygusu i\u00e7erisinde, SSCB\u2019nin \u00e7\u00f6kmesinin sosyalizmin \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc anlam\u0131na gelmeyece\u011fini, bizzat Hz.Peygamber\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn onun mesaj\u0131n\u0131n sonu anlam\u0131na gelmeyece\u011fi \u015feklindeki \u0130slami arg\u00fcmanlar \u00fczerinden termellendirmekte zerre kadar teredd\u00fct g\u00f6stermediler.<\/p>\n Yine bu sebepledir ki, toplant\u0131ya kat\u0131lanlar\u0131n kahramanlar\u0131 bir yanda Hizbullah ve Hamas\u2019\u0131n liderleri, \u00f6te yandan da Hugo Chavez Frias ve Evo Morales idi. Toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka dikkat \u00e7eken y\u00f6n\u00fc, san\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n aksine Bat\u0131\u2019dan kat\u0131l\u0131m\u0131n zay\u0131f de\u011fil, beklenenden kat kat yo\u011fun olmas\u0131yd\u0131. Elbette Latin Amerika\u2019n\u0131n, bilhassa Venez\u00fcella\u2019n\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Ama K\u0131ta Avrupa\u2019s\u0131 dahil Bat\u0131, bu toplant\u0131da asla bir \u201caz\u0131nl\u0131k\u201d de\u011fildi.<\/p>\n Toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka olumlu y\u00f6n\u00fc ise kad\u0131n kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n dikkat \u00e7ekici boyutlarda olmas\u0131yd\u0131. Hatta bir Filistinli gen\u00e7 bayan\u0131n \u201c Biz kad\u0131nlar olarak sadece sava\u015f kurban\u0131 olmak istemiyoruz, biz silah e\u011fitimi almak ve erkekler gibi \u015fehit olmak istiyoruz\u201d s\u00f6zleri, toplant\u0131ya nas\u0131l bir havan\u0131n hakim oldu\u011funu yeterince a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 olsa gerek. Ayn\u0131 gen\u00e7 bayan\u0131n \u201cel-Fetih\u201din- Bat\u0131l\u0131la\u015fm\u0131\u015f ayd\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131n oryantalist kullan\u0131m\u0131yla \u201cFatah\u201d de\u011fil-\u00a0 gen\u00e7lik taban\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 ele\u015ftirisini dile getirmesi ve \u201cel-Fetih\u201din yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 gere\u011finden s\u00f6z etmesi, b\u00f6lgedeki muhtemel geli\u015fmeler konusunda sanki \u015fimdiden bizlere birtak\u0131m ipu\u00e7lar\u0131 sunar gibiydi.<\/p>\n Toplant\u0131da benim \u00fcz\u00fclmeme yol a\u00e7an tek konu\u015fma, Eb\u00fb \u011eurayb hapishanesinde i\u015fkence g\u00f6renlerden oldu\u011fu s\u00f6ylenen Irakl\u0131 delegenin, bu toplant\u0131da Irak i\u015fgalinin g\u00fcndeme gelmemesinin fevkalade \u00fcz\u00fcc\u00fc oldu\u011funa dair hakl\u0131 ele\u015ftirisiydi. O kadar hakl\u0131yd\u0131 ki, Irakl\u0131 direni\u015f\u00e7ilerin her g\u00fcn 60-70\u00a0 operasyonu \u201cGazze\u201d ad\u0131na yapt\u0131klar\u0131n\u0131 duyunca ortada s\u00f6yleyecek bir s\u00f6z kalmad\u0131.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn bu olumlu y\u00f6nlerine ra\u011fmen, toplant\u0131da, \u00fczerinde durulmas\u0131 ve tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken birtak\u0131m s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n mevcudiyetine de i\u015faret etmek gerekir. Tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken konular\u0131n ba\u015f\u0131nda ise, k\u00fcresel bir tehdide, yani gezegenin ve insanl\u0131\u011f\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulundu\u011fu tehdide kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin de k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekli olmas\u0131 gerekti\u011fi halde, bu m\u00fccadelenin alan\u0131n\u0131 daraltma anlam\u0131na gelebilecek, dar b\u00f6lgesel ve etnik yakla\u015f\u0131mlar gelmektedir. \u00dcz\u00fclerek belirtmek gerekir ki, M\u00fcnir \u015eefik gibi Filistin\u2019li bir \u0130slam entelekt\u00fcelinin bile \u201cbirlik\u201de vurgu yaparken, \u201cArap birli\u011fi\u201d veya \u201cMarksist Birlik\u201d gibi\u00a0 dar kapsaml\u0131, dolay\u0131s\u0131yla sonu\u00e7ta par\u00e7alay\u0131c\u0131 olabilecek birlikleri g\u00fcndeme getirmesi kayg\u0131 verici bir yakla\u015f\u0131m olarak de\u011ferlendirilebilir. Bilhassa Irak Direni\u015fi\u2019nin Baas\u00e7\u0131 kanad\u0131n\u0131n, tamamen etnik ve mezhebi temele dayanarak \u0130ran\u2019a y\u00f6nelik bir lin\u00e7 giri\u015fimine ba\u015fvurmaktan \u00e7ekinmemesi, mesela T\u00fcrkiye\u2019nin Ortado\u011fu\u2019ya girme \u00e7abalar\u0131na bir\u00e7ok Arap devletinin\u00a0 \u201cArap\u00e7\u0131l\u0131k\u201d refleksiyle tepki g\u00f6stermesi, Kuzey Irak\u2019ta K\u00fcrt etnik temeline dayal\u0131 bir devlet kurulmas\u0131na (T\u00fcrkiye, \u0130ran, Irak ve Suriye\u2019nin) T\u00fcrk-Arap-Fars etnik temelli tepkiler vermesi, b\u00f6lgede daha kapsaml\u0131 ve ku\u015fat\u0131c\u0131 \u201cbirlik\u201d aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r. Zannedildi\u011fi gibi burada bir \u201c\u0130slam Birli\u011fi\u201d imas\u0131nda bulunulmamaktad\u0131r. Zira \u0130slam birli\u011fi, farkl\u0131 etnik kimliklere sahip M\u00fcsl\u00fcman topluluklar\u0131 tek bir\u00a0 \u0130slam \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda toplamak i\u00e7in elveri\u015fli olsa da, arap veya acem olsun, gayr-\u0131 M\u00fcslim unsurlar\u0131 \u0130slam birli\u011fi i\u00e7erisine dahil etmek i\u00e7in elveri\u015fli de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130slam D\u00fcnyas\u0131 sadece M\u00fcsl\u00fcmanlardan ibaret bir d\u00fcnya olmay\u0131p, ekseriyeti te\u015fkil eden M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yan\u0131nda, az\u0131msanmayacak bir H\u0131ristiyan (Nastur\u00ee, K\u0131pti, Maruni, S\u00fcryani, v.b.),\u00a0 Yahudi, Mecusi, Zerd\u00fc\u015ft, Asur\u00ee, Keld\u00e2n\u00ee unsurun, ayr\u0131ca \u0130slam\u2019\u0131 bir din olarak benimsemeyen farkl\u0131 ideolojilere mensup kesimlerin mevcudiyeti de bir vak\u0131ad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla Ortado\u011fu\u2019da ve \u0130slam D\u00fcnyas\u0131nda birli\u011fin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in en elveri\u015fli ortak zemin \u201c\u0130slam\u00a0 Dini\u201d kavram\u0131 de\u011fil, olsa olsa \u201c\u0130slam medeniyeti\u201d kavram\u0131 olabilir. Zira \u201c\u0130slam\u201d nitelemesini hak etmek ancak M\u00fcsl\u00fcman olmakla m\u00fcmk\u00fcn iken, \u0130slam medeniyetine mensup olmak i\u00e7in M\u00fcsl\u00fcman olmak, hatta belli bir dine mensup olmak bile \u015fart de\u011fildir. Ne var ki bu yakla\u015f\u0131m\u0131n da \u00f6n\u00fcnde a\u015f\u0131lmas\u0131 gereken birtak\u0131m \u201cpsiko-sosyal\u201d engellerin oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Nitekim toplant\u0131da s\u0131k s\u0131k kullan\u0131lan \u201cArap-\u0130slam\u201d terkibine y\u00f6nelik olarak sorulan, \u201cM\u00fcsl\u00fcman olmayanlar\u0131n bu terkibin neresinde yer alaca\u011f\u0131\u201d sorusunun \u0130ran-Arap Diyalogu Forumu temsilcisi\u00a0 Muhammed S\u00e2d\u0131k el-Huseyn\u00ee taraf\u0131ndan ge\u00e7i\u015ftirilmesi, gayr-\u0131 M\u00fcslimleri \u0130slam D\u00fcnyas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6rme konusundaki isteksizli\u011fin \u00fcstesinden hala gelinemedi\u011fini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serdi\u011fi gibi; hen\u00fcz Arap-\u0130slam merkezli bir s\u00f6ylemi g\u00f6zden ge\u00e7irmeye, buradan da \u0130slam D\u00fcnyas\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn \u201cDireni\u015f\u201d unsurlar\u0131n\u0131,\u201dH\u0131lfu\u2019l-Fud\u00fbl\u201d mant\u0131\u011f\u0131ndan hareketle, dini, ideolojik veya etnik kimliklerine bakmaks\u0131z\u0131n bir b\u00fct\u00fcn olarak kabullenmeye haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir ipucu idi. Mamafih ayn\u0131 Muhammed S\u00e2d\u0131k el-Huseyn\u00ee\u2019nin kendisine sorulan yukar\u0131daki soruya cevap sadedinde \u201cBelki Mi\u015fel Suleyman bir\u00e7ok M\u00fcsl\u00fcmandan \u00f6nce Cennet\u2019e girebilir!\u201d \u015feklinde bir cevap verebilmi\u015f olmas\u0131,\u00a0 H\u0131r\u0131stiyanlara kar\u015f\u0131 tak\u0131n\u0131lan tavr\u0131n o kadar da d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir g\u00f6stergesi olarak ta kabul edilebilir.<\/p>\n Ku\u015fkusuz b\u00fct\u00fcn bu notlar bizlerin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve siyasi y\u00f6n\u00fc a\u011f\u0131r basan oturumlardan edindi\u011fimiz intibalar\u0131 yans\u0131tmaktad\u0131r. Elbette bu \u201cDireni\u015f ve Dayan\u0131\u015fma\u201d konusunun iktisadi, hukuki ve medya ile ilgili boyutlar\u0131n\u0131n ele al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na al\u0131nmamal\u0131d\u0131r. Zira bu forumda mesele b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle ele al\u0131nm\u0131\u015f, bilhassa m\u00fccadelenin ekonomik boyutunun \u00f6nemi vurgulanm\u0131\u015f, emperyalist ve Siyonist \u00e7evrelere s\u0131k\u0131 bir ekonomik ambargo ve boykot uygulaman\u0131n zorunlulu\u011fu kesin bir dille ifade edilmi\u015f, \u0130srail\u2019e yard\u0131m eden \u00fclkelere kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir cephe olu\u015fturarak, \u0130srail\u2019in arkas\u0131ndakilere kar\u015f\u0131 da m\u00fccadele etmek gerekti\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Bu ba\u011flamda Cem Somel hocam\u0131z\u0131n bir oturumda sivil biri gibi de\u011fil de bir diplomat a\u011fz\u0131yla konu\u015ftu\u011fu i\u00e7in ele\u015ftirdi\u011fi Suriye\u2019li bir milletvekili\u2019nin, Amerikanla\u015ft\u0131rma ile e\u015f anlaml\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi\u011fi \u201cK\u00fcreselle\u015fme\u201dye kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede insan\u0131m\u0131z\u0131 bilin\u00e7lendirmenin ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir milli ekonominin \u00f6nemine dikkat \u00e7eken konu\u015fmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan s\u00f6yledi\u011fi \u201cKendi \u00fcretti\u011fimizi yiyoruz, giyiyoruz ve h\u00fcr\u00fcz !\u201d s\u00f6z\u00fc de bana \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeye de\u011fer bir tespit gibi geldi.<\/p>\n Forumun \u00f6zellikle bizler, dolay\u0131s\u0131yla \u00fclkemiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken \u00f6nemli bir y\u00f6n\u00fc, T\u00fcrkiye\u2019nin Ortado\u011fu politikalar\u0131 konusundaki eksik, tek yanl\u0131, hatta yanl\u0131\u015f bilgilerin\u00a0 \u0130slam D\u00fcnyas\u0131nda son derece yayg\u0131n olu\u015fu, \u0130slam D\u00fcnyas\u0131n\u0131n entelekt\u00fcellerinin bu durumun fark\u0131nda olmamas\u0131, kendilerine gerekli a\u00e7\u0131klamalar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise bu durumu kabullenmemekte \u0131srar\u00a0 etmesidir. Mesela T\u00fcrkiye\u2019nin Irak\u2019\u0131n\u00a0 i\u015fgalinde topraklar\u0131n\u0131 ABD\u2019ne a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok s\u0131k\u00a0 tekrarlanan ve bu toplant\u0131da da dile getirilen bir husus\u00a0 oldu\u011fu halde, 1 Mart\u2019ta tezkerenin reddinden sonra 1 Eyl\u00fcl 2004 tarihinde resmi gazetede yay\u0131mlanan, ayn\u0131 AKP h\u00fck\u00fcmetinin D\u0131\u015fi\u015fleri bakanl\u0131\u011f\u0131 tebli\u011fi sayesinde 7 hava ve 6 deniz \u00fcss\u00fcn\u00fcn ABD\u2019nin askeri ama\u00e7l\u0131 kullan\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan hemen hemen hi\u00e7 kimsenin haberinin olmamas\u0131 dedi\u011fimizi do\u011frular niteliktedir. Keza \u0130srailli pilotlar\u0131n Konya askeri hava \u00fcss\u00fcnde e\u011fitim yapt\u0131klar\u0131, Gazze katliam\u0131ndan d\u00f6rt g\u00fcn \u00f6nce \u0130srail ile 167 milyon dolarl\u0131k bir silah anla\u015fmas\u0131n\u0131n AKP h\u00fck\u00fcmeti taraf\u0131ndan imzaland\u0131\u011f\u0131, h\u00fck\u00fcmetin iddialar\u0131n\u0131 aksine Olmert\u2019in Ankara ziyaretinde Gazze sald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131n g\u00fcndeme geldi\u011fi ve bu hususun \u0130srailli yetkililer taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade edildi\u011fi neredeyse \u0130slam D\u00fcnyas\u0131ndaki entelijansiyan\u0131n tamamen\u00a0 me\u00e7hul\u00fc olan geli\u015fmelerdir. Mamafih b\u00fct\u00fcn bu konulardaki bilgi kirlenmesini ortadan kald\u0131rmaya y\u00f6nelik \u00e7abalar\u0131 dolay\u0131s\u0131yla, bilhassa DO\u011eU KONFERANSI delegasyonunun toplant\u0131da \u00f6nemli bir i\u015flev g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, dolay\u0131s\u0131yla bu gibi toplant\u0131lara kat\u0131lman\u0131n ne kadar \u00f6nemli ve yararl\u0131 oldu\u011funun a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de bu vesileyle ifade etmekte yarar vard\u0131r. Elbette forumun etkisi sadece toplant\u0131 salonlar\u0131ndaki oturumlarla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildi. Bilakis d\u00f6rt k\u0131tadan gelen y\u00fczlerce kat\u0131l\u0131mc\u0131n\u0131n birbirleriyle tan\u0131\u015fmalar\u0131, bilgi al\u0131\u015f verinde bulunmalar\u0131, Beyrut\u2019taki radyo ve televizyonlardaki programlara yo\u011fun bir \u015fekilde kat\u0131lmalar\u0131 da bu forumun m\u00fcspet sonu\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda zikredilmesi gereken hususlard\u0131r. Bu \u00e7er\u00e7evede DO\u011eU KONFERANSI\u00a0 delegasyonu olarak bizler de, ba\u015fta el-Men\u00e2r TV olmak \u00fczere baz\u0131 kanallarda ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz programlarda, \u00fclkemizdeki geli\u015fmelere ve bilhassa Gazze i\u015fgali ve katliam\u0131 konusundaki resmi tavra dair objektif bilgiler vermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ysak da, T\u00fcrkiye\u2019nin d\u0131\u015f politikas\u0131 konusunda \u0130slam D\u00fcnyas\u0131nda s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz bilgi kirlenmesi ve eksikli\u011fi sebebiyle, yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011ferlendirmeler program sunucusu taraf\u0131ndan \u201chayli k\u00f6\u015feli\u201d olarak nitelendirilmekten kurtulamad\u0131.<\/p>\n Bu vesileyle b\u00f6ylesi dev bir forumu\u00a0 ciddi bir aksama olmadan ba\u015far\u0131yla y\u00fcr\u00fcten organizasyona heyetine\u00a0 ve\u00a0 \u011eubeyri ve\u00a0 Sayda belediye ba\u015fkanlar\u0131na, ayr\u0131ca \u00fclkemizden g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kat\u0131l\u0131m\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesinde ilgi, destek ve yard\u0131mlar\u0131n\u0131 esirgemeyen Do\u011fu Konferans\u0131 L\u00fcbnan temsilcisi Prof.Dr.Muhammed Nureddin\u2019e sergiledikleri s\u0131cak ilgi ve misafirperverlikten dolay\u0131 ve nihayet bu foruma kat\u0131labilmemiz i\u00e7in heyetimize maddi destekte bulunan dostlar\u0131m\u0131za\u00a0 te\u015fekk\u00fcr bor\u00e7lu oldu\u011fumuzu da belirtmek isteriz.<\/p>\n Toplant\u0131y\u0131 \u00f6zetlemek gerekirse, kanaatimce baz\u0131 delegelerin \u015fu s\u00f6zleri bu konuda s\u00f6ylemek istediklerimizi\u00a0 ifade etmek i\u00e7in\u00a0 yeter de artar niteliktedir: \u201cBu toplant\u0131 Gazze\u2019deki askeri direni\u015fin politik ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n da bir sonucudur, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu toplant\u0131 bu kadar farkl\u0131 kesimleri bir araya getirmeyi de ba\u015farabilmi\u015ftir\u201d<\/p>\n \u201c Bu toplant\u0131\u00a0 (d\u0131\u015ftaki) Uluslararas\u0131 Direni\u015f Cephesi ile (i\u00e7teki) Gazze Direni\u015fi aras\u0131nda ba\u011f kurma giri\u015fimidir.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" BEYRUT ULUSLAR ARASI FORUMU – Gazze\u2019yi Savunmak: Uygulamaya Y\u00f6nelik Ad\u0131mlar- Beyrut, 16-18 Ocak, 2009, UNESCO Salonu D\u00fczenleyenler: CCSD(el-Merkezu\u2019l-\u0130sti\u015f\u00e2r\u00ee li\u2019d-Dir\u00e2sat ve\u2019l-Ves\u00e2ik)(Beirut) (Ara\u015ft\u0131rma ve\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D\u00f6k\u00fcmantasyon Dan\u0131\u015fma Merkezi – Beyrut) The National Gathering to Support The Choice of Resistance(Lebanon) (Direni\u015f Milli Cephesi –\u00a0 L\u00fcbnan) The International Campaign against American and Zionist Occupation– Cairo Conference) (Amerikan ve Siyonist \u0130\u015fgale Kar\u015f\u0131 Uluslar aras\u0131 Kampanya \u2013\u00a0 Kahire Konferans\u0131) The\u00a0 International Forum Against Imperialism(Calcutta \u2013 India Conference) \u00a0( Emperyalizme Kar\u015f\u0131 Uluslar aras\u0131 Forum – Kalk\u00fcta- Hindistan Konferans\u0131) The Stop War Campaign(London) \u00a0(Sava\u015f\u0131 Durdur Kampanyas\u0131\u00a0 – Londra) Toplant\u0131yla ilgili genel nitelikteki de\u011ferlendirmeleri \u015f\u00f6ylece \u00f6zetlemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr: A\u00e7\u0131l\u0131\u015f konu\u015fmalar\u0131nda, Latin Amerika, ABD ve Avrupa ile Asya ve Afrika\u2019dan gelen delegelerle, \u0130slam \u00dclkeleri\u2019nden kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n tam bir y\u00f6n ve hedef birli\u011fi i\u00e7erisinde olduklar\u0131 dikkatlerden ka\u00e7mam\u0131\u015ft\u0131r. Bilhassa Latin Amerika ile Arap \u00fclkelerinden gelen delegeler aras\u0131nda s\u0131k\u0131 bir dostluk ve samimiyet ili\u015fkisi de hemen g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yordu. Toplant\u0131n\u0131n y\u0131ld\u0131z\u0131 Latin Amerika ve Latin Amerika\u2019l\u0131 liderler Hugo Chavez ile Evo Morales idi. \u0130slam \u00fclkelerinden gelen heyetlerin arz etti\u011fi \u00e7e\u015fitlilik te dikkat \u00e7ekici idi: Solun her rengi, Arap Milliyet\u00e7ileri, \u0130slami hareketler, \u015eii-S\u00fcnni kesimler, sendikalar, medya mensuplar\u0131, \u00fcniversite gen\u00e7li\u011fi, ara\u015ft\u0131rma merkezleri, kad\u0131n te\u015fkilatlar\u0131, yard\u0131m dernekleri, Filistinle dayan\u0131\u015fma dernekleri, \u0130slam Ulema Birli\u011fi, K\u0131z\u0131lha\u00e7, Ye\u015filay, L\u00fcbnan\u2019\u0131n \u00e7e\u015fitli belediyeleri, siyasi partiler, politikac\u0131lar ve ba\u011f\u0131ms\u0131z entelekt\u00fceller. Bat\u0131\u2019dan kat\u0131l\u0131mlar\u0131n yo\u011funlu\u011fu da dikkat \u00e7eken hususlar aras\u0131nda yer al\u0131yordu. Konu\u015fmalarda meseleler sadece i\u015fgaller kar\u015f\u0131s\u0131nda direni\u015f \u00e7er\u00e7evesinde de\u011fil, bilakis \u00e7ok daha geni\u015f ve derinlikli olarak, de\u011ferler, d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, hayat felsefesi ve tarzlar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekli meseleler d\u00fczeyinde ele al\u0131nm\u0131\u015f, a\u011fac\u0131 g\u00f6r\u00fcp orman\u0131 g\u00f6rememe hatas\u0131na kar\u015f\u0131 bilin\u00e7li bir tav\u0131r sergilenmi\u015ftir. Nitekim \u0130ngiliz aktivist Alastair Crooke\u2019un \u201cbir d\u00fc\u015f\u00fcnce, ya\u015fay\u0131\u015f ve eylem tarz\u0131 olarak Direni\u015f\u201dten s\u00f6z etmesi de b\u00f6yle kapsaml\u0131 ve derin bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcyd\u00fc. Kad\u0131nlar\u0131n yo\u011fun kat\u0131l\u0131m\u0131 ve kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00e7e\u015fitlili\u011fi de sevindirici bir ba\u015fka husus idi. A\u00e7\u0131l\u0131\u015f oturumunun en \u00f6nemli y\u00f6nlerinden birisi ise, \u201c\u0130srail\u2019i destekleyen kendi h\u00fck\u00fcmetlerine kar\u015f\u0131 m\u00fccadele etmek\u201d gere\u011fini vurgulamakta teredd\u00fct etmeyen Yunanistan heyeti\u2019nin performans\u0131 idi. Zira geni\u015f bir kat\u0131l\u0131m ger\u00e7ekle\u015ftiren kom\u015fumuz Yunanistan\u2019dan gelen heyet, bilhassa Yunanistan y\u00f6netiminin fosfor bombalar\u0131n\u0131 \u0130srail\u2019e g\u00f6nderdiklerini kendilerinin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131p engellediklerini \u2013ancak bu bombalar\u0131n ba\u015fka kanallardan \u0130srail\u2019e ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u2013 a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131nda salon bir anda hareketleniverdi. Mamafih kom\u015fular\u0131m\u0131z\u0131n performans\u0131 bununla da s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildi; zira Yunan delegasyonundan Karambelias, Bat\u0131\u2019da bireycilik ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n, s\u0131n\u0131rs\u0131z cinsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, hatta \u201csubyanc\u0131l\u0131k (pedofili)\u201d noktas\u0131na kadar vard\u0131\u011f\u0131 \u015feklindeki a\u011f\u0131r ele\u015ftirisinde, \u201cDireni\u015f\u201din siyasi boyutlar\u0131 kadar, ahlaki de\u011ferler boyutlar\u0131n\u0131n da fark\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015f oluyordu. Ba\u015fta DO\u011eU KONFERANSI delegasyonu olmak \u00fczere T\u00fcrkiye\u2019den kat\u0131lan sivil kurulu\u015flar d\u0131\u015f\u0131nda, T\u00fcrkiye\u2019nin L\u00fcbnan el\u00e7isinin veya el\u00e7ilikten bir yetkilinin bu toplant\u0131y\u0131 izlemeye bile de\u011fer g\u00f6rmemesi, T\u00fcrk D\u0131\u015f i\u015flerinin bilinen \u201cmon\u015fer\u201d tavr\u0131n\u0131n hala de\u011fi\u015fmedi\u011fini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan da olduk\u00e7a anlaml\u0131yd\u0131. A\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n ard\u0131ndan ikinci g\u00fcnk\u00fc ilk oturum Gazze\u2019ye tahsis edildi ve bu oturumda Ali el-Hamene\u00ee, Ahmed\u00eenij\u00e2d, Hugo Chavez gibi liderlerin mesajlar\u0131 okunurken, mesela \u00fclkemizin esamisinin bile okunmam\u0131\u015f olmas\u0131, T\u00fcrkiye\u2019nin resmi d\u00fczeyde hala bu gibi platformlarda \u201cyok\u201d oldu\u011funun son bir g\u00f6stergesi olarak tarihe ge\u00e7mi\u015f oldu. Bu oturumda okunan el-Hamene\u00ee\u2019nin bildirisinde, Arap y\u00f6netimlerinin \u201cArap hainler\u201d \u015feklinde a\u00e7\u0131k ve sert bir dille ele\u015ftirilmesi kadar, el-H\u00e2mene\u00ee ve Ahmed\u00eenij\u00e2d\u2019\u0131n mesajlar\u0131na y\u00f6nelik alk\u0131\u015flar\u0131n \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc olmamas\u0131, buna mukabil Hamas temsilcisi Usame Hamd\u00e2n\u2019\u0131n konu\u015fmas\u0131na \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir alk\u0131\u015f deste\u011fi verilmesi de kayda de\u011fer bir ba\u015fka nokta idi. Hamas temsilcisinin, ABD\u2019nin k\u00f6lele\u015ftirme siyasetinin \u201cortak ve\u00a0 m\u00fcttefik\u201d adlar\u0131 alt\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, asl\u0131nda ortada bir ittifak veya ortakl\u0131ktan ziyade ger\u00e7ekte bir k\u00f6leli\u011fin s\u00f6z konusu oldu\u011funu s\u00f6ylemesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u00fclkemiz ba\u015fbakan\u0131n\u0131n kendisini \u0131srarla ve \u00f6v\u00fcnerek \u201cBOP stratejik orta\u011f\u0131 ve e\u015f ba\u015fkan\u0131\u201d olarak nitelendirmesinden dolay\u0131 ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze e\u011fmekten ba\u015fka yapacak bir \u015feyimiz kalmad\u0131. Gelelim as\u0131l \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken konuya,yani bu toplant\u0131y\u0131 \u00f6nemli k\u0131lan hususlara : Elbette bu toplant\u0131y\u0131 \u00f6nemli yapan, yukar\u0131da i\u015faret edilen geni\u015f kat\u0131l\u0131m de\u011fildir. Onu \u00f6nemli yapan belirlenen hedefler ve bu hedeflere ula\u015fma konusunda tam bir fikir ve eylem birli\u011finin sergilenebilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. \u00dcstelik bu ba\u015far\u0131, b\u00f6lgesel, etnik, ideolojik, dini, v.b. inan\u0131lmaz farkl\u0131l\u0131klara ra\u011fmen hayata ge\u00e7irilebilmi\u015f bir ba\u015far\u0131d\u0131r. Zira b\u00f6lgeleri, k\u00fclt\u00fcrleri, etnik kimlikleri, din, mezhep, me\u015frep, d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ve ideolojileri aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar bu insanlar\u0131n ayn\u0131 \u201cinsani hedefler etraf\u0131nda\u201d bir araya gelmelerine, dahas\u0131 birbirlerine kenetlenmelerine engel olamam\u0131\u015ft\u0131r. Peki bu inan\u0131lmas\u0131 hayli zor olan bu birlik ve dayan\u0131\u015fma ruhunu olu\u015fturan temel fakt\u00f6r neydi? Bana g\u00f6re bunun tek bir cevab\u0131 vard\u0131r: Bu insanlar tek kutuplu, maddeci, kapitalist, hedonist, egoist, emperyalist \u201cegemen d\u00fcnya\u201d ya kar\u015f\u0131\u00a0\u00a0 insanl\u0131\u011f\u0131n, de\u011ferlerin, ahlak\u0131n \u00f6lmedi\u011fini hayk\u0131ran \u00f6zg\u00fcr, muhalif, ele\u015ftirel ve direni\u015f\u00e7i vicdanlar\u0131 temsil ediyorlard\u0131. Roger Garaudy\u2019nin ifadesiyle \u201cgezegeni ve insanl\u0131\u011f\u0131 bir\u00a0 felakete, bir yok olu\u015fa s\u00fcr\u00fckleyen k\u00fcresel g\u00fc\u00e7ler\u201de kar\u015f\u0131 m\u00fccadele veren,\u201cinsanl\u0131k davas\u0131\u201dn\u0131n erdemli erleriydi. Ancak etkileyici olan, bu kadar farkl\u0131 kesimlerin belirlenen hedefler ve izlenmesi gereken stratejiler konusunda, hemen hemen ciddi hi\u00e7bir ihtilaf ve gerginlik ya\u015fanmadan, neredeyse tam bir uzla\u015fma sergilemeleri, hatta kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sevgiye, empatiyi a\u015f\u0131p sempatiye varan bir duygusall\u0131\u011fa kadar i\u015fi vard\u0131rmalar\u0131yd\u0131. Elbette ayn\u0131 g\u00fcnlerde Gazze\u2019de ya\u015fanan katliam\u0131n do\u011furdu\u011fu duygu patlamas\u0131 da \u201cinsan\u201d olanlar\u0131 bir m\u0131knat\u0131s gibi bir araya topluyor, onlar\u0131 birbirine adeta yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131yordu. Bu sebepledir ki \u0130slami kimli\u011fe sahip olmayan \u201cbat\u0131l\u0131 dostlar\u201d bile, s\u00f6zlerine \u201c es-selamu aleykum\u201d diyerek ba\u015flamaktan kendilerini alam\u0131yorlard\u0131. Hatta pek \u00e7ok Bat\u0131l\u0131 dost, H\u00fcsn\u00fc M\u00fcbarek gibi i\u015fbirlik\u00e7i Arap liderlerini, tam bir Ortado\u011fulu direni\u015f\u00e7i a\u011fz\u0131yla, ayn\u0131 dili kullanarak\u00a0 yerden yere vuruyordu. Alman kat\u0131l\u0131mc\u0131lardan birisi Hamas\u2019\u0131n att\u0131\u011f\u0131 her roketi \u201cGlory\u201d kelimesiyle adeta takdis ediyor, \u0130ranl\u0131 m\u00fctefekkir Dr.Ali \u015eeriati\u2019nin \u201c\u015eehitler tarihin k\u00f6\u015fe ta\u015flar\u0131d\u0131r\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc hat\u0131rlat\u0131rken, Gazze, Ortado\u011fu, Irak ve \u0130slam D\u00fcnyas\u0131\u2019n\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle de tan\u0131\u015f\u0131k ve bar\u0131\u015f\u0131k oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyordu. Hemen herkesin omuzlar\u0131nda ya Filistin atk\u0131s\u0131 ya da \u00f6rt\u00fcs\u00fc vard\u0131. Hugo Chavez\u2019in resimleri, posterleri, konu\u015fmalar\u0131na dair bro\u015f\u00fcrleri Venez\u00fcella Anayasas\u0131 \u0130slam \u00fclkelerinin temsilcileri taraf\u0131ndan kap\u0131\u015f\u0131l\u0131rken, ayn\u0131 \u015fekilde Filistin, Hizbullah, Hamas, \u0130ran, Humeyni ile ilgili d\u00f6k\u00fcmanlar Latin Amerika, Hindistan, Amerika ve Avrupa\u2019dan gelenler taraf\u0131ndan kap\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu. \u015eii-S\u00fcnni \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 tahrik etmek isteyen emperyalistleri ve onlar\u0131n i\u015fbirlik\u00e7ilerini\u00a0 \u00e7atlat\u0131rcas\u0131na \u015eii-S\u00fcnni dayan\u0131\u015fmas\u0131 sergileniyor, \u015eii kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 yapan ulema \u201cdin t\u00fcccar\u0131\u201d olarak damgalan\u0131yor, bu dayan\u0131\u015fmay\u0131 tescil etmek \u00fczere \u201c2006\u2019da L\u00fcbnan zaferi ile \u201cbirli\u011fi ke\u015ffettik\u201d; 2009 da Gazze\u2019de bunu tekid ettik\u201d s\u00f6zleriyle d\u00fc\u015fman \u00e7atlat\u0131l\u0131yordu. N\u00e2s\u0131r\u2019\u0131n kendilerine \u201cYemen\u2019in ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Filistin\u2019in ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan ge\u00e7ti\u011fini\u201d\u00a0 \u00f6\u011fretti\u011fini vurgulayan Yemen delegesi han\u0131mefendi ise \u201cBiz, Gazze S\u00fcnni de\u011fil Mesih\u00ee (H\u0131ristiyan) dahi olsa onu destekleriz\u201d diyebilecek bir anlay\u0131\u015fa do\u011fru yelken a\u00e7\u0131yordu. ABD delegelerinden bir bayan,\u201dAmerika\u2019da ilk defa halk\u0131n Gazze katliam\u0131n\u0131 k\u0131namaktan \u00e7ekinmedi\u011fini\u201d biraz da sevinerek ve gururla dile getiriyordu. \u0130ngiltere\u2019den gelen bir bayan ise, \u201cBu toplant\u0131n\u0131n bir \u00f6nemi de benim gibi, emperyalist bir \u00fclke(\u0130ngiltere)nin ba\u011fr\u0131ndan gelen\u00a0 birinin direni\u015f u\u011frundaki tecr\u00fcbelerinin burada payla\u015f\u0131lmas\u0131d\u0131r\u201d diyerek, toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka \u00f6zelli\u011fine i\u015faret etmi\u015f oluyordu. \u201cSava\u015f\u0131 Durdur\u201d koalisyonu temsilcisi ise, \u0130ngiltere h\u00fck\u00fcmetinin \u0130srail\u2019e silah sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 durdurmas\u0131 i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 ve yapacaklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalardan ve g\u00f6sterilerden s\u00f6z etti. Hindistan temsilcisi de benzer \u015fekilde, kendi h\u00fck\u00fcmetinin ABD ve \u0130srail ile olan dostlu\u011funu yerden yere vurmaktan \u00e7ekinmiyordu. \u0130talya\u2019dan bir delegenin dilinden ise \u201cSiyonizm s\u00f6m\u00fcrgeciliktir, her s\u00f6m\u00fcrgecilikte sadizm vard\u0131r, Siyonizm\u2019de bu sadizm zirveye \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r\u201d \u015feklinde son derece sert ele\u015ftiriler d\u00f6k\u00fcl\u00fcyordu. Baz\u0131 Avrupal\u0131lar ise, Siyonist politikalarla Apartheid politikalar\u0131 aras\u0131nda benzerlikler oldu\u011funu, hatta Siyonist politikalar\u0131n daha da k\u00f6t\u00fc oldu\u011funu dile getiriyor, bir ba\u015fkas\u0131 ise ele\u015ftirisinde \u201cNazi Siyonist\u201d tabirini kullanmaktan \u00e7ekinmiyordu. Bu ba\u011flamda Filistinlilerin psikolojisinin, bir di\u011fer katliam kurban\u0131 olan K\u0131z\u0131lderililerinkine \u00e7ok yak\u0131n ve benzer oldu\u011fu da dile getiriliyordu. Beyrut\u2019taki K\u00fcba b\u00fcy\u00fckel\u00e7isi ise \u201cBeyrut Arap Direni\u015finin merkezidir\u201d \u015feklindeki s\u00f6zleriyle direni\u015fi ta\u00e7land\u0131r\u0131yordu. Bir ba\u015fkas\u0131 Ortado\u011fu\u2019da olan bitenler konusunda Avrupa\u2019n\u0131n beyninin y\u0131kand\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu beyin y\u0131kama s\u00fcrecinin bir par\u00e7as\u0131 olarak Gazze katliam\u0131 konusunda \u201cK\u00f6t\u00fc \u00e7ocuklar (Hamas) iyi \u00e7ocuklara (!) roket at\u0131yorlar!\u201d s\u00f6zleriyle ger\u00e7eklerin tersy\u00fcz edildi\u011fini, Gazze davas\u0131n\u0131 destekleyenlere medyada ambargo uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a itiraf etmekten \u00e7ekinmiyordu. \u00d6te yandan Avusturya\u2019l\u0131 bir kat\u0131l\u0131mc\u0131, \u0130slamofobia\u2019n\u0131n Bat\u0131\u2019da bir ger\u00e7ek oldu\u011funu, keza Siyonizm\u2019in Avrupa\u2019da – bu toplant\u0131daki gibi rahatl\u0131kla – ele\u015ftirilmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Siyonizm\u2019e kar\u015f\u0131 en g\u00fc\u00e7l\u00fc silah\u0131n herkese a\u00e7\u0131k \u201cDemokratik Bir Filistin\u201d oldu\u011funu, b\u00f6yle bir Filistin\u2019in Avrupa\u2019daki anti-siyonist m\u00fccadeleye en b\u00fcy\u00fck destek te\u015fkil edece\u011fini dile getirdi. Bu suretle Bat\u0131\u2019n\u0131n Filistin davas\u0131na destek olmas\u0131 kadar, Filistin\u2019in de bu davada Bat\u0131\u2019ya destek vermesinin s\u00f6z konusu oldu\u011funu dile getirmi\u015f oldu. Hatta bu meseleyle ilgili olarak, \u201cArap-\u0130slam-Avrupa Direni\u015f Ekseni\u201d tesisinin gereklili\u011finden veya \u201cDo\u011fu Akdeniz-Ortado\u011fu- G\u00fcney Amerika Dayan\u0131\u015fmas\u0131\u201dndan s\u00f6z edenler bile oluyor, bu gibi talepler alk\u0131\u015flarla kar\u015f\u0131lan\u0131yordu. S\u0131k\u0131 sosyalistler de ayn\u0131 birlik ve karde\u015flik duygusu i\u00e7erisinde, SSCB\u2019nin \u00e7\u00f6kmesinin sosyalizmin \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc anlam\u0131na gelmeyece\u011fini, bizzat Hz.Peygamber\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn onun mesaj\u0131n\u0131n sonu anlam\u0131na gelmeyece\u011fi \u015feklindeki \u0130slami arg\u00fcmanlar \u00fczerinden termellendirmekte zerre kadar teredd\u00fct g\u00f6stermediler. Yine bu sebepledir ki, toplant\u0131ya kat\u0131lanlar\u0131n kahramanlar\u0131 bir yanda Hizbullah ve Hamas\u2019\u0131n liderleri, \u00f6te yandan da Hugo Chavez Frias ve Evo Morales idi. Toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka dikkat \u00e7eken y\u00f6n\u00fc, san\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n aksine Bat\u0131\u2019dan kat\u0131l\u0131m\u0131n zay\u0131f de\u011fil, beklenenden kat kat yo\u011fun olmas\u0131yd\u0131. Elbette Latin Amerika\u2019n\u0131n, bilhassa Venez\u00fcella\u2019n\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Ama K\u0131ta Avrupa\u2019s\u0131 dahil Bat\u0131, bu toplant\u0131da asla bir \u201caz\u0131nl\u0131k\u201d de\u011fildi. Toplant\u0131n\u0131n bir ba\u015fka olumlu y\u00f6n\u00fc ise kad\u0131n kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n dikkat \u00e7ekici boyutlarda olmas\u0131yd\u0131. Hatta bir Filistinli gen\u00e7 bayan\u0131n \u201c Biz kad\u0131nlar olarak sadece sava\u015f kurban\u0131 olmak istemiyoruz, biz silah e\u011fitimi almak ve erkekler gibi \u015fehit olmak istiyoruz\u201d s\u00f6zleri, toplant\u0131ya nas\u0131l bir havan\u0131n hakim oldu\u011funu yeterince a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 olsa gerek. Ayn\u0131 gen\u00e7 bayan\u0131n \u201cel-Fetih\u201din- Bat\u0131l\u0131la\u015fm\u0131\u015f ayd\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131n oryantalist kullan\u0131m\u0131yla \u201cFatah\u201d de\u011fil-\u00a0 gen\u00e7lik taban\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 ele\u015ftirisini dile getirmesi ve \u201cel-Fetih\u201din yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 gere\u011finden s\u00f6z etmesi, b\u00f6lgedeki muhtemel geli\u015fmeler konusunda sanki \u015fimdiden bizlere birtak\u0131m ipu\u00e7lar\u0131 sunar gibiydi. Toplant\u0131da benim \u00fcz\u00fclmeme yol a\u00e7an tek konu\u015fma, Eb\u00fb \u011eurayb hapishanesinde i\u015fkence g\u00f6renlerden oldu\u011fu s\u00f6ylenen Irakl\u0131 delegenin, bu toplant\u0131da Irak i\u015fgalinin g\u00fcndeme gelmemesinin fevkalade \u00fcz\u00fcc\u00fc oldu\u011funa dair hakl\u0131 ele\u015ftirisiydi. O kadar hakl\u0131yd\u0131 ki, Irakl\u0131 direni\u015f\u00e7ilerin her g\u00fcn 60-70\u00a0 operasyonu \u201cGazze\u201d ad\u0131na yapt\u0131klar\u0131n\u0131 duyunca ortada s\u00f6yleyecek bir s\u00f6z kalmad\u0131. B\u00fct\u00fcn bu olumlu y\u00f6nlerine ra\u011fmen, toplant\u0131da, \u00fczerinde durulmas\u0131 ve tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken birtak\u0131m s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n mevcudiyetine de i\u015faret etmek gerekir. Tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken konular\u0131n ba\u015f\u0131nda ise, k\u00fcresel bir tehdide, yani gezegenin ve insanl\u0131\u011f\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulundu\u011fu tehdide kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin de k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekli olmas\u0131 gerekti\u011fi halde, bu m\u00fccadelenin alan\u0131n\u0131 daraltma anlam\u0131na gelebilecek, dar b\u00f6lgesel ve etnik yakla\u015f\u0131mlar gelmektedir. \u00dcz\u00fclerek belirtmek gerekir ki, M\u00fcnir \u015eefik gibi Filistin\u2019li bir \u0130slam entelekt\u00fcelinin bile \u201cbirlik\u201de vurgu yaparken, \u201cArap birli\u011fi\u201d veya \u201cMarksist Birlik\u201d gibi\u00a0 dar kapsaml\u0131, dolay\u0131s\u0131yla sonu\u00e7ta par\u00e7alay\u0131c\u0131 olabilecek birlikleri g\u00fcndeme getirmesi kayg\u0131 verici bir yakla\u015f\u0131m olarak de\u011ferlendirilebilir. Bilhassa Irak Direni\u015fi\u2019nin Baas\u00e7\u0131 kanad\u0131n\u0131n, tamamen etnik ve mezhebi temele dayanarak \u0130ran\u2019a y\u00f6nelik bir lin\u00e7 giri\u015fimine ba\u015fvurmaktan \u00e7ekinmemesi, mesela T\u00fcrkiye\u2019nin Ortado\u011fu\u2019ya girme \u00e7abalar\u0131na bir\u00e7ok Arap devletinin\u00a0 \u201cArap\u00e7\u0131l\u0131k\u201d refleksiyle tepki g\u00f6stermesi, Kuzey Irak\u2019ta K\u00fcrt etnik temeline dayal\u0131 bir devlet kurulmas\u0131na (T\u00fcrkiye, \u0130ran, Irak ve Suriye\u2019nin) T\u00fcrk-Arap-Fars etnik temelli tepkiler vermesi, b\u00f6lgede daha kapsaml\u0131 ve ku\u015fat\u0131c\u0131 \u201cbirlik\u201d aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r. Zannedildi\u011fi gibi burada bir \u201c\u0130slam Birli\u011fi\u201d imas\u0131nda bulunulmamaktad\u0131r. Zira \u0130slam birli\u011fi, farkl\u0131 etnik kimliklere sahip M\u00fcsl\u00fcman topluluklar\u0131 tek bir\u00a0 \u0130slam \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda toplamak i\u00e7in elveri\u015fli olsa da, arap veya acem olsun, gayr-\u0131 M\u00fcslim unsurlar\u0131 \u0130slam birli\u011fi i\u00e7erisine dahil etmek i\u00e7in elveri\u015fli de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130slam D\u00fcnyas\u0131 sadece M\u00fcsl\u00fcmanlardan ibaret bir d\u00fcnya olmay\u0131p, ekseriyeti te\u015fkil eden M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yan\u0131nda, az\u0131msanmayacak bir H\u0131ristiyan (Nastur\u00ee, K\u0131pti, Maruni, S\u00fcryani, v.b.),\u00a0 Yahudi, Mecusi, Zerd\u00fc\u015ft, Asur\u00ee, Keld\u00e2n\u00ee unsurun, ayr\u0131ca \u0130slam\u2019\u0131 bir din olarak benimsemeyen farkl\u0131 ideolojilere mensup kesimlerin mevcudiyeti de bir vak\u0131ad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla Ortado\u011fu\u2019da ve \u0130slam D\u00fcnyas\u0131nda birli\u011fin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in en elveri\u015fli ortak zemin \u201c\u0130slam\u00a0 Dini\u201d kavram\u0131 de\u011fil, olsa olsa \u201c\u0130slam medeniyeti\u201d kavram\u0131 olabilir. Zira \u201c\u0130slam\u201d nitelemesini hak etmek ancak M\u00fcsl\u00fcman olmakla m\u00fcmk\u00fcn iken, \u0130slam medeniyetine mensup olmak i\u00e7in M\u00fcsl\u00fcman olmak, hatta belli bir dine mensup olmak bile \u015fart de\u011fildir. Ne var ki bu yakla\u015f\u0131m\u0131n da \u00f6n\u00fcnde a\u015f\u0131lmas\u0131 gereken birtak\u0131m \u201cpsiko-sosyal\u201d engellerin oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Nitekim toplant\u0131da s\u0131k s\u0131k kullan\u0131lan \u201cArap-\u0130slam\u201d terkibine y\u00f6nelik olarak sorulan, \u201cM\u00fcsl\u00fcman olmayanlar\u0131n bu terkibin neresinde yer alaca\u011f\u0131\u201d sorusunun \u0130ran-Arap Diyalogu Forumu temsilcisi\u00a0 Muhammed S\u00e2d\u0131k el-Huseyn\u00ee taraf\u0131ndan ge\u00e7i\u015ftirilmesi, gayr-\u0131 M\u00fcslimleri \u0130slam D\u00fcnyas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6rme konusundaki isteksizli\u011fin \u00fcstesinden hala gelinemedi\u011fini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serdi\u011fi gibi; hen\u00fcz Arap-\u0130slam merkezli bir s\u00f6ylemi g\u00f6zden ge\u00e7irmeye, buradan da \u0130slam D\u00fcnyas\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn \u201cDireni\u015f\u201d unsurlar\u0131n\u0131,\u201dH\u0131lfu\u2019l-Fud\u00fbl\u201d mant\u0131\u011f\u0131ndan hareketle, dini, ideolojik veya etnik kimliklerine bakmaks\u0131z\u0131n bir b\u00fct\u00fcn olarak kabullenmeye haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir ipucu idi. Mamafih ayn\u0131 Muhammed S\u00e2d\u0131k el-Huseyn\u00ee\u2019nin kendisine sorulan yukar\u0131daki soruya cevap sadedinde \u201cBelki Mi\u015fel Suleyman bir\u00e7ok M\u00fcsl\u00fcmandan \u00f6nce Cennet\u2019e girebilir!\u201d \u015feklinde bir cevap verebilmi\u015f olmas\u0131,\u00a0 H\u0131r\u0131stiyanlara kar\u015f\u0131 tak\u0131n\u0131lan tavr\u0131n o kadar da d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir g\u00f6stergesi olarak ta kabul edilebilir. Ku\u015fkusuz b\u00fct\u00fcn bu notlar bizlerin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve siyasi y\u00f6n\u00fc a\u011f\u0131r basan oturumlardan edindi\u011fimiz intibalar\u0131 yans\u0131tmaktad\u0131r. Elbette bu \u201cDireni\u015f ve Dayan\u0131\u015fma\u201d konusunun iktisadi, hukuki ve medya ile ilgili boyutlar\u0131n\u0131n ele al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na al\u0131nmamal\u0131d\u0131r. Zira bu forumda mesele b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle ele al\u0131nm\u0131\u015f, bilhassa m\u00fccadelenin ekonomik boyutunun \u00f6nemi vurgulanm\u0131\u015f, emperyalist ve Siyonist \u00e7evrelere s\u0131k\u0131 bir ekonomik ambargo ve boykot uygulaman\u0131n zorunlulu\u011fu kesin bir dille ifade edilmi\u015f, \u0130srail\u2019e yard\u0131m eden \u00fclkelere kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir cephe olu\u015fturarak, \u0130srail\u2019in arkas\u0131ndakilere kar\u015f\u0131 da m\u00fccadele etmek gerekti\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Bu ba\u011flamda Cem Somel hocam\u0131z\u0131n bir oturumda sivil biri gibi de\u011fil de bir diplomat a\u011fz\u0131yla konu\u015ftu\u011fu i\u00e7in ele\u015ftirdi\u011fi Suriye\u2019li bir milletvekili\u2019nin, Amerikanla\u015ft\u0131rma…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-510","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-seyahat-notlari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/510","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=510"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/510\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":511,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/510\/revisions\/511"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=510"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=510"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hayrikirbasoglu.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=510"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n